Herinrichting Tongelreep

In de omgeving van Aalst zal het Tongelreepdal er in de komende jaren natuurlijker uit komen te zien. Waterschap De Dommel is samen met de gemeente en Brabants Landschap een plan aan het ontwikkelen om van de Tongelreep een meer natuurlijke beek te maken.

Laatste nieuws

15-06-2010 Feestelijk opening Tongelreep bij Aalst

Dinsdag 15 juni opende watergraaf Peter Glas de heringerichte Tongelreep in Aalst op symbolische wijze. Dit gebeurde in samenwerking met wethouder Teeven van de gemeente Waalre. Onder het toeziend oog van vele belangstellende buurtbewoners onthulden de watergraaf en wethouder een eeuwenoud bankje. Vanaf hier kan men zitten genieten van het heringerichte Tongelreepdal.

Waterschap De Dommel is begin februari dit jaar gestart met de herinrichting van de Tongelreep in de gemeente Waalre. De oude loop van de beek is gedeeltelijk gedempt en tussen de Brabantialaan en de Wilhelminalaan is een nieuwe meander gegraven. Ook de oostelijk gelegen graslanden zijn opnieuw ingericht. Er is ruimte gemaakt voor bloemrijk grasland. Door op een aantal plaatsen nieuwe beplanting en bomenrijen aan te leggen worden de perceelgrenzen weer duidelijker zichtbaar. De breed uitgroeiende heggen zijn met hun bloesem, vruchten en beschutting een belangrijk onderdeel van landschap voor allerlei dieren. Onder de brug bij de Wilhelminalaan kunnen dieren zonder gevaar onder de weg door via de faunapassage.

Archeologische vondst

Tijdens de graafwerkzaamheden aan de Tongelreep is een bijzondere archeologische vondst gedaan. Het is moeilijk om de datering exact vast te stellen, aangezien regulier vondstmateriaal als metaal en aardewerk ontbreekt. Er zijn

25 eikenhouten palen, 112 planken en enkele bewerkte boomstammen aangetroffen. Een paalconstructie, dat vermoedelijk een laatmiddeleeuwse beschoeiing is geweest om de oever te verstevigen. Of de randstructuren van een watermolen, om zo het water in de beek te begeleiden. Het kan zijn dat er vroeger een brug heeft gestaan of dat een gedeelte van de paalconstructie als stuw heeft gediend. Over enkele weken wordt het definitieve onderzoekrapport verwacht.

Eeuwenoud bankje

Een eeuwenoude boomstam, opgegraven uit de Tongelreep, doet voortaan dienst als zitbank op een plek met uitzicht over het Tongelreepdal.

01-02-2010 Start uitvoering traject Wilhelminalaan-Brabantialaan
Begin februari 2010 is gestart met de werkzaamheden aan de Tongelreep tussen de Wilhelminalaan en Brabantialaan in Waalre. De beek zal heringericht worden, waardoor het water natuurlijker zal stromen en de natuur meer kans krijgt zich te ontwikkelen. Vanaf het voorjaar worden de eerste veranderingen in het gebied zichtbaar. Het werk wordt uitgevoerd door aannemer Ploegam uit Vinkel. Naar verwachting is het werk half maart gereed.

Werkzaamheden en overlast
De werkzaamheden duren ongeveer 6 weken. Begin februari start de aannemer met de  uitvoering. Naar verwachting is het werk half maart klaar. Wij verwachten dat u weinig overlast zal ondervinden van de werkzaamheden. Wat u kunt bemerken is het werkverkeer. Er komt veel grond vrij bij het graven van de meanders en het afgraven van de bemeste bovengrond van percelen. Deze grond moet worden afgevoerd. Hiervoor maken we twee tijdelijke uitritten: 1) bij het parkeerterrein aan de Brabantialaan en 2) direct langs de brug in de Wilhelminalaan. De vrachtwagens rijden in principe rechtstreeks naar de Eindhovenseweg.

Totaalplan

Het deeltraject, tussen de Wilhelminalaan en de Brabantialaan, maakt onderdeel uit van groter plan. De Tongelreep is een van de mooiste beken van de regio. Door de recent uitgevoerde projecten is niet alleen de beek én het beekdal over een aanzienlijke lengte hersteld, maar ook zijn alle stuwen verwijderd en vispasseerbaar gemaakt. Op het Waalrese grondgebied moet nog ongeveer de helft  van 6 km beekdal heringericht worden.  Er volgen nog twee deeltrajecten; Brabantia en Achtereind. Deze trajecten zijn nog in voorbereiding.

Waar het mogelijk is, worden er nieuwe kronkels in de beek gegraven. Daarbij kijken we ook naar hoe de Tongelreep vroeger heeft gelegen met behulp van oude kaarten. Soms kunnen oude meanders weer worden opgegraven en aangesloten op de beek. Door de kronkels in de beek vinden er weer veel meer natuurlijke beekprocessen plaats, zoals oeverafkalving in buitenbochten en aanzanding in binnenbochten van de beek. Van die variatie in leefmilieus profiteren weer talloze dier- en plantensoorten. Her en der worden nieuwe poelen voor kikkers en salamanders gegraven en plaatselijk wordt het maaiveld afgegraven, waarbij de voedselrijke toplaag wordt verwijderd. Op deze plekken kan er bloemrijk grasland ontstaan en  kan de beek bij hoogwater buiten haar oevers treden.

Planning

Het plan wordt gefaseerd uitgewerkt. Het (deel)plan voor het gebied tussen de Wilheminalaan en de Brabantialaan is inmiddels klaar en opgeleverd. U kunt het resultaat nu zelf zien. Maakt gerust een wandeling om te genieten van het water.

Bij de uitwerking van het deelgebied bij Achtereind zijn nieuwe onderzoeksvragen naar voren gekomen die eerst beantwoord moeten worden. Dit gedeelte van het Tongelreepdal is als Natte Natuur Parel aangewezen en ligt gedeeltelijk in Natura 2000 gebied. Deze natte-natuurparel-opgave én de bescherming vanuit Natura 2000 vragen meer voorbereidingstijd en meer uitwerking van het plan. De uitvoering is gepland vanaf najaar 2010.

Voor het traject langs het Brabantiaterrein is het waterschap momenteel in overleg met de gemeente om de mogelijkheden te verkennen. Uitvoering van dit traject zal waarschijnlijk gelijktijdig plaatsvinden met de herontwikkeling van het Brabantiaterrein.

Meer informatie

Heeft u nog vragen, dan kunt u contact opnemen met Hans Koekkoek van Waterschap De Dommel. Tel: 0411-618 408

E-mail: hkoekkoek@dommel.nl

Geactualiseerd: juni 2010