Als gevolg van de klimaatverandering zal er in een extreme situatie wateroverlast optreden in het bebouwd gebied van Eindhoven, onder andere in de wijk Hanevoet en in het centrum. Door de aanleg van overstromingsgebieden kan de overlast binnen de perken worden gehouden. Om Eindhoven droge voeten te laten houden zijn drie gestuurde overstromingsgebieden gepland: bij Valkenswaard-Zuid, de Keersop en de Run. Het waterbergingsgebied bij de Keersop is gepland nabij Westerhoven-Dommelen. Het waterschap zet dit gebied alleen in extreme situaties in voor waterberging (eens per 10-25 jaar).
Zicht op de Keersop nabij de St. Valentinuskapel
Laatste nieuws
Hier vindt u steeds het laatste nieuws over de voortgang van het project.
Workshop 17 april 2012
Op 17 april 2012 is het plan voor de Keersop gepresenteerd in Café-zaal Dommelstroom te Dommelen. Uitgenodigd waren de personen die hebben deelgenomen in de eerdere workshops, aangevuld met de grondeigenaren van percelen in het beïnvloedingsgebied van de waterberging. Van deze bijeenkomst is een verslag gemaakt (zie hiervoor Verslag Workshop 17 april (pdf) ). Tevens zijn de presentaties te downloaden (Algemeen (pdf) , Toelichting plan (pdf) en Effecten waterberging (pdf) ). Het rapport ‘Meerdere kleine waterbergingen (pdf) ' is in deze bijeenkomst toegelicht. U kunt alle documenten ook downloaden via de rechterkolom.
Milieueffectrapportage (MER)
Voor het realiseren van de waterbergingsgebieden wordt een milieueffectrapportage doorlopen op zowel planniveau als op besluitniveau. De milieueffectrapporten worden te zijner tijd bij de projectplannen en bestemmingsplanwijzigingen ter inzage gelegd. Ter voorbereiding op het milieueffectonderzoek geeft het waterschap in de Notities Reikwijdte en Detailniveau aan op welke milieueffecten de voorgenomen maatregelen worden beoordeeld. De notitie heeft reeds ter inzage gelegen. U vindt deze notitie van de Keersop in de rechterkolom bij de downloads.
Afstemming waterberging Keersop en traject N69
Op 31 januari 2012 heeft het waterschap samen met de gemeente Bergeijk in de Buitengaander te Westerhoven een toelichting gegeven op de afstemming tussen waterberging en het traject van de N69 Westparallel (zie hiervoor de presentatie (pdf) ). In het kort komt het erop neer dat de waterberging in twee fasen gerealiseerd zal worden, afhankelijk van duidelijkheid over de N69 Westparallel. Totdat er duidelijkheid is, realiseert het waterschap een suboptimale waterberging waarbij alleen het gebied oostelijk van de weg Keersopperdreef onder water gezet zal worden. Nadat er definitief duidelijkheid is over het tracé van de Westparallel, komt ook het gebied westelijk van de Keersopperdreef in beeld voor waterberging, evenals een mogelijk aanvullende waterberging ten zuiden van de Dommelsedijk (gekoppeld aan het tracé van de Lage Heideweg). Van de zijde van de gemeente Bergeijk gaven de wethouders Van der Meijden en Kuijken en de bestuurder van het waterschap Huijbers antwoord op vragen van de aanwezigen.
Resultaat flora en faunaonderzoek noordelijk Dommelsedijk
In 2011 heeft het waterschap een inventarisatie van de flora laten verrichten voor het gebied noordelijk van de Dommelsedijk. Zie hiervoor het flora- en faunaonderzoek 2011 (pdf) . Voor het zuidelijk deel heeft een vergelijkbare inventarisatie plaatsgevonden in 2010 (zie hiervoor het flora- en faunaonderzoek 2010 (pdf) ).
Workshop concept plan Keersop
Op 24 november 2011 hebben we het concept plan voor de Keersop gepresenteerd in de Buitengaander te Westerhoven. We hebben het project inhoudelijk op hoofdlijnen toegelicht (zie hiervoor de presentatie (pdf) en het verslag (pdf) ). In speciale informatiehoeken konden de aanwezigen kennis nemen van de geplande inrichting van het gebied bij de Keersop en de gevolgen daarvan. Als basis voor de inrichting hebben we een ontwikkelingsplan Keersop opgesteld, waarbij we onderscheid maken in de lange termijn (zie kaart ontwikkelingsvisie 2030 (pdf) ) en de korte termijn (zie kaart ontwikkelingsvisie 2015 (pdf) ). Belangrijk verschil is dat beekherstel ten zuiden van de Dommelsedijk géén onderdeel uitmaakt van het plan 2015 maar wel in beeld is voor de lange termijn. Het plan dat nu opgesteld wordt richt zich op invulling van het ontwikkelingsplan op korte termijn.
Keuze voor waterberging Keersopperdreef
Het waterschap heeft definitief gekozen voor de variant waterberging gekoppeld aan de Keersopperdreef. De belangrijkste reden is dat deze variant wel tijdig (voor 2015) gerealiseerd kan worden, in tegenstelling tot de variant waterberging Lage Heideweg. De waterberging Keersopperdreef en overige gebiedsdoelen wordt nu nader uitgewerkt in een conceptplan. In de periode oktober - november 2011 vindt hierover afstemming plaats met direct betrokkenen. De keuze van het waterschap voor de Keersopperdreef betekent overigens niet dat de variant waterberging Lage Heideweg definitief van de kaart is. Deze blijft in beeld en wordt meegenomen in het verdere traject van de (mogelijke) Westparallel N69.
Werksessies
In de periode mei-november 2011 hebben we diverse werksessies georganiseerd. Deze sessies waren een vervolg op de eerder gehouden workshops. De belanghebbenden die bij de workshops aanwezig waren, hebben zich in deze sessies gebogen over onderwerpen die een belangrijke rol spelen. Bijvoorbeeld de invulling van de oostzijde van de Keersop, daar komt een natuur-beekherstel-landschapszone.
Uitbreiding plangebied
In januari 2011 is besloten om het plangebied van het overstromingsgebied bij de Keersop uit te breiden. Reden hiervan is dat de besluitvorming over de Lage Heideweg langer op zich laat wachten dan verwacht. Het doel van Waterschap De Dommel is het realiseren van het overstromingsgebied bij de Keersop in 2015 en om dat doel te halen, is gekeken naar andere oplossingen (zie ook toelichting in feitenanalyse (pdf) ).
Workshops
Op 14 december 2010 en 24 maart 2011 zijn workshops georganiseerd over het overstromingsgebied bij de Keersop. Hierbij waren diverse partijen aanwezig: gemeenten, ZLTO-Bergeijk, Dorpsraad Westerhoven, Wijkraad Dommelen en enkele agrariërs. Met deze grote groep belanghebbenden zijn de belangen geïnventariseerd en oplossingsrichtingen uitgewerkt. De resulaten hiervan zijn verwerkt in een feitenanalyse (pdf) en een optiedocument (pdf) .
Projectlocatie
De Keersop is een min of meer natuurlijk afwaterende beek die onderdeel uitmaakt van het stroomgebied van de Dommel. Het plangebied ligt nabij Westerhoven en Dommelen. In het noorden wordt het begrensd door de Loonderweg en in het zuiden door de Loverensedijk. Van de Beekloop tot aan de Keersoppermolen is de Keersop een rechtgetrokken weidebeek met slechts hier en daar een flauwe bocht en sporadisch een eik, es of els. Tot 1870 had de Keersop stroomafwaarts van de Loverensedijk tot halverwege het Goorbroek bij Dommelen nog haar oorspronkelijke sterke meandering. Rond 1900 is de Keersop hier rechtgetrokken. In de periode 2008-2009 is een deel van de Keersop ten zuiden van de Loverensedijk hersteld.
In het zuidelijk en westelijk deel van het plangebied worden gronden agrarisch gebruikt, vooral weilanden met een enkele maïsakker. Ten noorden van de Dommelsedijk-Westerhovenseweg ligt de Natte Natuurparels Keersopperdreef. Ten oosten hiervan, tegen de bebouwing van Dommelen, zijn enkele percelen agragrisch in gebruik en is een volkstuincomplex aanwezig. De St. Valentinuskapel aan de Loverensedijk bij de brug over de Keersop is een belangrijk cultuurhistorisch object. Een bijzonderheid is dat de waterspiegel van de bron bij deze kapel hoger ligt dan de beek, die er op slechts enkele meters afstand langs loopt. Vanwege de grote gevarieerdheid is het landschap aantrekkelijk voor wandelaars en fietsers. Daarnaast zijn in de omgeving enkele grote recreatievoorzieningen aanwezig, waaronder het bungalowpark Kempervennen bij Westerhoven.
Doelstelling
Waterschap De Dommel kiest ervoor om de waterbergingsopgave te realiseren in samenhang met de andere wateropgaven in het gebied. Naast de opgave voor waterberging gaat het om beekherstel van de Keersop en herstel van de Natte Natuurparel Keersopperdreef. Ook andere doelen die in het gebied spelen, zoals landbouw, recreatie, landschap en cultuurhistorie wil Waterschap De Dommel zoveel mogelijk meenemen.
Voor de Keersop heeft Waterschap De Dommel concreet de volgende waterdoelen:
- Minimaal 310.000 m3 waterberging zoals opgenomen in de watersysteemanalyse met de wens voor het realiseren van een maximale waterberging vanwege de grote opgave aan de zuid-west kant van Eindhoven
- Circa 1,7 km beekherstel
- Hydrologisch herstel van 46 ha Natte Natuurparel Keersopperdreef
Alleen in extreme situaties (eens per 10-25 jaar) zal het overstromingsgebied bij de Keersop gedurende ongeveer 5 tot 10 dagen ingezet worden voor waterberging. Buiten deze situaties zijn er geen belemmeringen te verwachten voor het huidige grondgebruik. De landbouw, en ook de natuur, kunnen gewoon hun gang gaan.
Waarom hier waterberging?
Het overstromingsgebied bij de Keersop ligt in een gebied dat al af en toe beperkt overstroomt en is vanwege de hoogteligging goed geschikt voor waterberging. Ten noorden hiervan ligt het gebied veel vlakker, waardoor het minder geschikt is voor waterberging. Ten zuiden van dit gebied zorgt de beperkte afvoer (van vooral de Beekloop) en de nabijheid van bebouwing (Keersop) ervoor dat deze gebieden minder geschikt zijn voor waterberging.
Beschermde flora en fauna
Water speelt een grote rol bij het voorkomen en het voortbestaan van bepaalde bomen, planten en dieren in een gebied. Belangrijk is natuurlijk dat de beschermde soorten die nu in het gebied leven, behouden blijven. Om te onderzoeken welke beschermde soorten in het gebied voorkomen, is in 2010 een flora- en fauna-inventarisatie (pdf) uitgevoerd. Dit gebeurde in de Keersop en in andere gebieden: Dommeldal en Urkhovense Zegge (Zegge Geldrop), Kleine Dommel (Kasteel Heeze en Rietbeemden) en Run. Er is gekeken naar beschermde soorten als: vleermuizen, kleine zoogdieren, broedvogels, reptielen, amfibieën en vissen. Een vergelijkbaar onderzoek is inmiddels ook in het groeiseizoen van 2011 (pdf) uitgevoerd voor de uitbreiding van het plangebied bij de Keersop.
Samenwerking
Waterschap De Dommel heeft de voorbereidingen van dit project begin 2010 opgestart. Eind 2010 heeft het waterschap het gebiedsproces actief opgestart, door de organisatie van diverse workshops. Belangrijke samenwerkingspartners zijn de gemeenten Valkenswaard en Bergeijk, Staatsbosbeheer en de ZLTO-afdeling Bergeijk. Daarnaast wordt samengewerkt met de individuele agrariërs, de Dommelsch Bierbrouwerij en enkele locale belangenpartijen zoals de Wijkraad Dommelen en de Dorpsraad Westerhoven.
Aanpak en planning
Vertrekpunt van Waterschap De Dommel is een integrale aanpak van de doelen, waarbij voor het overstromingsgebied geldt dat deze in 2015 gerealiseerd moet zijn. De planning ziet er vooralsnog als volgt uit:
- Eind 2011 - zomer 2012: uitwerken projectplan en afronden MER
- Na de zomer 2012: formele procedure vaststelling projectplan
- Daarna volgt de voorbereiding van de uitvoering en de realisatie 2013-2014
Meer informatie?
Heeft u nog vragen, dan kunt u contact opnemen met de projectleider,
Jeroen Kessels, tel: 06-55684181 of via e-mail jkessels@dommel.nl.
Bijgewerkt: 15 mei 2012
verslag_20120417.pdf (27 kB)
