Het belangrijkste thema in mijn portefeuille voor het Dagelijks Bestuur van Waterschap De Dommel is ‘voldoende water’. Laat dat nou net zijn waar het ons de afgelopen twee jaar aan ontbreekt. We verdrogen nu al voor het tweede jaar op rij, terwijl we in 2016 nog tot onze enkels in het water stonden. Ook nu, eind september, staat het grondwater nog steeds erg laag voor de tijd van het jaar. Elke regendruppel die valt, moet naar het grondwater en niet worden afgevoerd. Daar moeten we naartoe.  

aanmelden nieuwsbrief

Geen gemakkelijke opgave

Een van onze belangrijkste uitdagingen de komende jaren is dan ook een robuust en stuurbaar watersysteem. We moeten niet alleen genoeg water vasthouden in droge jaren, maar ook omgaan met extreme neerslag. Gemakkelijk gezegd, maar geen eenvoudige opgave. We hebben daarvoor het Actieplan Leven-de-Dommel. Daarbij hebben we de hulp en inzet van inwoners en ondernemers, zeker agrarisch ondernemers, keihard nodig. In ons gebied hebben we veel lichte zandgronden en weinig mogelijkheden om extra water in te laten. En met een verdeling van ongeveer ⅓ stad, ⅓ landbouw en ⅓ natuur relatief veel stedelijk gebied. Stad, landbouw en natuur lopen door elkaar heen. Dat brengt uitdagingen met zich mee, maar het kan ook juist een kracht zijn. Uit de stad komt relatief veel water vrij, zowel regenwater als rioolwater. Hoe mooi zou het zijn als we dat water kunnen opvangen dan wel volledig zuiveren, zodat we het kunnen gebruiken als buffer in de natuur en landgebieden rondom de stad!

Meer water vasthouden

Ook de agrarische sector heeft een rol in het verbeteren van het waterbeheer. De gezamenlijke uitdaging is om meer water vast te houden in de bodem, met behoud van de agrarische opbrengsten. Dat begint bij het op de juiste manier onderhouden van B- en C-watergangen, de kleinere (perceel)sloten. En denk zeker ook aan peilgestuurde drainage, het verhogen van het gehalte organische stof en het verbeteren van de doorlatendheid van de bodem.

Verdienmodel

Voorwaarde van iedere oplossing is natuurlijk dat het financieel rond te rekenen is. Als het niks oplevert, doet geen ondernemer mee. Waarschijnlijk zullen de beregeningskosten van de afgelopen seizoenen al een financiële prikkel zijn, maar ik denk dat er meer nodig is. Daarbij kun je werken met een compensatiemodel, zoals meestal wordt gedaan, maar ik zie veel meer in een verdienmodel. We hebben in ons gebied al een aantal mooie voorbeelden waarbij boeren het beheer van een stuk grond op zich nemen en daar een vergoeding voor krijgen. Daarmee prikkel je ondernemers ook om mee te denken en te zorgen voor een optimaal beheer. Volgens mij is dat waar we naartoe moeten.

Mijn deur staat open

Ik daag iedere agrarische ondernemer uit: denk mee, lever je eigen bijdrage aan het waterbeheer van ons gebied. Dat kan van alles zijn. Van praktische maatregelen als peilgestuurde drainage, drempels of stuwtjes plaatsen of het verhogen van het organische stofgehalte, tot creatieve oplossingen als kavelverhuur en het opvangen van erfwater. Als waterschap staan we altijd open voor ideeën en initiatieven vanuit de praktijk, die werken vaak het allerbeste. Mijn deur staat open. We zullen het toch samen moeten doen en als we gebruik maken van de energie in het gebied krijgen we heel wat gedaan. Daar ben ik van overtuigd.

Martijn Tholen is op 9 mei 2019 geïnstalleerd in het Dagelijks Bestuur van Waterschap De Dommel, na tien jaar in het Algemeen Bestuur. Martijn is verantwoordelijk voor de portefeuille Voldoende Water en aandachtsgebied Boven-Dommel. Naast zijn werkzaamheden voor het waterschap heeft hij een bedrijf in Oerle met 150 fokooien, 3,5 ha agroforestry en 30 hectare akkerbouw.