Swim to Fight Cancer en de grilligheid van het nieuwe klimaat

25 september 2017 Steeds vaker zien we de laatste jaren grote evenementen waarbij honderden, soms meer dan duizend enthousiaste mensen, samen zwemmen in open water voor een goed doel. De city swim is hot – hoewel het water soms best koud is. En er is meer aan de hand, waarover hieronder meer.

Heel bekend is de Amsterdam City Swim waarvan de sponsor inkomsten ten goed komen van het onderzoek naar de spierziekte ALS. In 2012 nam zelfs prinses Máxima daaraan deel.

Sinds 2014 werft de Stichting Swim to Fight Cancer fondsen voor Fight cancer, het jonge zusje van KWF Kankerbestrijding. De opbrengsten gaan naar onderzoek en naar preventie van kanker. In dat jaar werd ik als voorzitter van Waterschap De Dommel benaderd door de organisatie van de eerste editie in ’s-Hertogenbosch: of het mogelijk was om begin september over twee kilometer in de Dommel te zwemmen? Ik was meteen enthousiast en gemotiveerd. Omdat ik mijn vader en schoonvader aan kanker verloren had, en nog meer vrienden en bekenden heb zien gaan. En omdat het mij een mooi gebaar leek voor het waterschap om hier aan mee te doen. De deskundige adviseurs in mijn organisatie zagen het eerst helemaal niet zitten, want de Dommel is immers geen officieel zwemwater. Dat komt omdat langs de hele rivier er meer dan 200 plekken zijn waar, als het hard regent, de gemeentelijke riolen vervuild water overstorten in de Dommel. En dan is het niet verantwoord om te zwemmen i.v.m. infectiegevaar. Als je wil zwemmen in open water, ga dan naar de zwemwaterapp, zo zeiden ze. Een gelijk hadden ze natuurlijk. Maar na enige overtuiging van ondergetekende ging de hele organisatie er toch helemaal achter staan en hebben we als security partner inmiddels aan drie edities in ’s-Hertogenbosch ons aandeel geleverd en dit jaar ook voor de eerste Swim in Eindhoven. Met metingen, met laboratorium tests en met adviezen naar de organisatoren van de Swim. En met ons advies kan sindsdien bekeken worden of er verantwoord kan worden gezwommen. Drie jaar op rij – in 2014, 2015 en 2016 – verliep alles gesmeerd en er werd in totaal in acht steden al ruim 1,8 miljoen euro bij elkaar gezwommen voor het goede doel.

Maar dit jaar liep het anders. De evenementen in Doetinchem, Apeldoorn en ’s-Hertogenbosch moesten hun plannen bijstellen door de grilligheid van het weer. De hoosbuien van een vroege herfst lieten de riolen overstorten in het open water. De organisaties in die drie steden hebben alles op alles gezet om een Plan B uit te voeren. En dat lukte. In Doetinchem werd gekanood in de Oude IJssel, en in Apeldoorn en ’s-Hertogenbosch werd uitgeweken naar recreatieve zwemplassen in de buurt. Ik had de eer om dat voor StFC073 in een video aan te kondigen. Voor alle enthousiaste deelnemers die zich hadden laten sponsoren en die meestal vele kilometers getraind hadden, was dit een uitkomst natuurlijk. En ik zwom zelf ook mee met twee teams van het waterschap in Eindhoven en in Vught. De opbrengst van alle 7 StFC evenementen in 2017 is nu al opgelopen tot ruim boven het miljoen. En de teller staat nog niet stil. Een top resultaat.

Toch zet het je wel aan het denken. Het drukt ons op de feiten van het veranderende klimaat en de grilligheid van het weer dat dit met zich meebrengt. Perioden van hevige regenval worden in ons land steeds vaker afgewisseld met langdurige droogte. Op Prinsjesdag 2017 heeft de Deltacommissaris zijn 8e Deltaprogramma aangeboden aan Minister Melanie Schultz van Haegen. Dit jaar stond dat in het teken van de gevolgen van extreem weer. Daarvoor is een nieuw Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie opgesteld. Hoe kunnen we de kwetsbaarheid van onze woonomgeving minder maken? Dat is de vraag. Bijvoorbeeld door slimmer te bouwen, door meer groen en wateropvang in de binnenstad te realiseren en door woonwijken en bedrijventerreinen  meer waterproof in te richten. En burgers kunnen zelf ook een grote bijdrage leveren. Door tegels uit de tuin te halen, met watertonnen, door regenpijpen van het riool af te koppelen en door groene daken te maken die regenwater vasthouden. Iedereen gaat er iets van merken en iedereen kan een bijdrage leveren!

Omdat het kabinet nog demissionair was, is er helaas in de Miljoenennota 2018 nog geen budget beschikbaar gesteld voor allerlei maatregelen van de overheid. Maar als het aan Deltacommissaris, de waterschappen, de provincies en gemeenten  ligt, zal het nieuwe kabinet daar minimaal 230 miljoen euro per jaar voor vrij maken. Dat komt dan bovenop de veel grotere bedragen die de decentrale overheden hiervoor al in de planning hebben. Ik zeg het al langer: het is niet langer urgent om ons te wapenen tegen klimaatverandering en weerextremen – nee, het is acuut dat we in actie komen. Hopelijk heeft het nieuwe kabinet dat in de steigers staat dat nu ook wel begrepen.

En wat doen we volgend jaar met de City Swims? Als het aan mij ligt gaan we hier met alle inzet van zwemmers, sponsoren en partners natuurlijk mee door. Voor het goede doel. Ik hoop natuurlijk dat het weer dan meewerkt en we met z’n allen opnieuw een mooi resultaat kunnen boeken. En ondertussen weten heel veel mensen uit eigen ervaring wat de grilligheid van het weer kan betekenen. En dat is toch een positieve bijdrage aan het waterbewustzijn :-). Ieder nadeel heb z´n voordeel…

Peter Glas

Watergraaf van Waterschap De Dommel
Ambassadeur en zwemmer voor StFC (met inmiddels 6 caps)