Peilgestuurde drainage kan een uitkomst zijn bij zeer droge of juist zeer natte omstandigheden, waar we in de afgelopen jaren regelmatig mee te maken hebben gehad. Het heeft dan ook duidelijke voordelen ten opzichte van traditionele methoden, maar drainage is niet altijd een optie. Wat zijn de voorwaarden en wanneer is peilgestuurde drainage een geschikte oplossing? 

Aanmelden agrarische nieuwsbrief

De naam zegt het al. Met peilgestuurde drainage is het mogelijk om te sturen aan de hand van het grondwaterpeil. Traditionele drainage zorgt alleen voor het sneller afvoeren van water, en daarmee voor een continu laag grondwaterpeil. Bij de peilgestuurde variant kunnen verschillende niveau’s worden ingesteld om zo meer controle te houden over het grondwaterpeil in het perceel. Daardoor kan het met peilgestuurde drainage bijvoorbeeld minder snel nodig zijn om te beregenen. Peilgestuurde drainage heeft dus duidelijke voordelen ten opzichte van traditionele drainage.

Water vasthouden of afvoeren

Er zijn twee soorten peilgestuurde drainage. In beide gevallen komen de drainagebuizen niet rechtstreeks uit in een beek, zoals bij traditionele drainage, maar monden ze onder water uit in een sloot waarvan het waterpeil te regelen is met een stuw of zijn ze aangesloten op een verzameldrain. Die verzameldrain mondt uit in een zogeheten regelput met verstelbare overstort, waarmee het grondwaterpeil te bepalen is. Zo is het mogelijk om water af te voeren bij een te hoge grondwaterstand, of juist water langer vast te houden in de bodem. Peilgestuurde drainage is duurder om aan te leggen dan conventioneledrainage (circa € 2500 per hectare t.o.v. circa € 1500 bij gangbaar), maar biedt wel meer regie en besparing op beregeningskosten. In bepaalde gevallen is bovendien subsidie beschikbaar (zie ook: https://www.zlto.nl/welgoedwatergeven/peil-gestuurde-drainage). 

Wat zijn de voorwaarden?

Peilgestuurde drainage is beter voor landbouw en natuur. Daarom geldt dat waar reguliere drainage is toegestaan, peilgestuurde drainage ook mogelijk is. In gebieden die niet zijn beschermd, mag drainage worden aangelegd zonder vergunning. In beschermde gebieden of attentiegebieden (zie oranje en blauwe gebieden op de kaart) is een hoger risico op verdroging en gelden dus aanvullende regels. In deze gebieden is het beleid dat bij nieuw aan te leggen drainage en bij vervanging altijd voor peilgestuurde drainage moet worden gekozen. In beschermde gebieden en attentiegebieden is bovendien altijd een vergunning nodig, zowel voor het aanleggen van nieuwe drainage als voor het ombouwen van bestaande drainage naar peilgestuurd. Hetzelfde beleid geldt voor sommige beekdalen buiten de EHS, waarbij een goede grondwaterstand van groot belang is voor de natuur.

Beschermd of attentiegebied

Zowel in beschermde gebieden als in attentiegebieden geldt dat vergunning voor het ombouwen van bestaande drainage naar peilgestuurd eigenlijk altijd wordt verleend. Bij een aanvraag voor nieuwe drainage geldt in attentiegebieden dat vergunning kan worden verleend als drainage niet zorgt voor grondwaterdaling. In beschermde gebieden is het uitgangspunt voor drainage: ‘nee, tenzij’. Drainage is hier alleen toegestaan als de aanvrager kan aantonen dat dit leidt tot een zogenaamde hydrologische plus. Dat wil zeggen dat de drainage onderdeel is van een breder pakket van maatregelen die samen zorgen voor een versterking van de natuur.
Een uitzondering geldt voor drainage die in beschermd gebied of attentiegebieden wordt aangelegd als compenserende maatregel voor vernattingsmaatregelen. Drainage is in deze gevallen vaak wel toegestaan als de vernattingsmaatregelen leiden tot schade en alternatieven, zoals ophogen van het perceel, geen uitkomst bieden. Neem contact op met het waterschap als u meer wilt weten over de mogelijkheden om op uw percelen drainage aan te leggen.

In Sint-Oedenrode houdt Martijn van den Boom samen met zijn ouders 110 melkkoeien. Het bedrijf heeft zo’n 40 hectare zandgrond in gebruik. De huiskavel ligt aan de Beekse Waterloop. Onder deze percelen ligt een drainagesysteem dat helpt de vochtigheid van de bodem op peil te houden. Van den Boom geeft uitleg in dit filmpje:

Heeft u gevonden wat u zocht?