Een gezonde bodem en een goede kwaliteit van grond- en oppervlaktewater gaan hand in hand. Dat weten Ad Raaijmakers - akkerbouwer en actief in gewasverzorging - en melkveehouder Henrie van Hersel maar al te goed. Water is voor deze ondernemers een belangrijk thema, ook vanwege de lage ligging van hun percelen. Dat thema werd twee weken terug nog actueler werd door extreme regenval in de regio Oirschot. “Goed waterbeheer is echt een wisselwerking tussen boer en waterschap.”

Raaijmakers en Van Hersel

Raaijmakers en Van Hersel

Van Hersel en Raaijmakers kennen elkaar al sinds 2005. Raaijmakers uit Best is akkerbouwer, actief in de gewasverzorging en teelt lelies. Van Hersel heeft in Oirschot melkveebedrijf ’t Boterik met 75 melkkoeien. Elk najaar maken ze samen een plan van aanpak op het gebied van gewasbescherming en bodemkwaliteit. Van Hersel legt uit: “Grondwater, oppervlaktewater, regenwater; het zijn allemaal aspecten waar we rekening mee houden. Het op peil brengen en houden van het organisch stofgehalte van de bodem is voor ons een speerpunt. Als het organisch stofgehalte van de bodem in orde is, heb ik gemerkt dat er bij regenval minder plassen op de percelen staan en er minder sprake is van uitspoeling van nutriënten.”

Verantwoordelijkheid nemen

Bij het maken van dit plan van aanpak moeten de ondernemers rekening houden met geldende spuitrichtlijnen en wet- en regelgeving. Ze zijn goed op de hoogte van wat wel of niet mag. “We moeten als ondernemers onze verantwoordelijkheid nemen om de zaken goed op orde te houden”, zegt Raaijmakers. “Daarom doen we veel moeite om goed op de hoogte te zijn van alle regels. Toch is dat niet altijd even gemakkelijk, want de regels worden vaak aangescherpt.”

Boete

Een van deze recent aangepaste richtlijnen is de bredere spuitvrije zone op grasland. Deze is met 50 cm verbreed om de waterkwaliteit van het oppervlaktewater te verbeteren. “Deze zone houden we ruim aan. In veel gevallen blijven we zelfs nog iets verder van het talud”, legt Raaijmakers uit. Recent ging het echter toch mis. Raaijmakers kreeg een boete van het waterschap; hij had te dicht bij de sloot gespoten. “Balen natuurlijk”, vertelt hij. “Het is de eerste keer dat me dat overkomen is. Ik let er altijd zo goed op. Maar ja, iedereen maakt wel eens een fout. Het was door het natte weer wat lastig sturen met de spuit.”

Van Hersel: “Ad is altijd erg zorgvuldig en ik vind het jammer dat je dan bij een fout meteen een fikse boete krijgt. Waarom niet eerst een waarschuwing? Ook mis je dan de persoonlijke communicatie. Want waarom komt er niet even iemand langs om de boete te bespreken?”

Wateroverlast in mei

Fouten maken is menselijk, ook bij het waterschap gaan er zaken fout, stellen de kritische ondernemers. De melkveehouder noemt een voorbeeld. “Op 22 mei viel hier in korte tijd enorm veel regen, zo’n 50 tot 60 mm lokaal. Omdat het waterschap een deel van de sloten nog niet gemaaid had, ontstond er op verschillende percelen bij collega’s wateroverlast door slootwater. We hebben al vaker discussies gevoerd over het maaibeleid.”

Samenwerking met waterschap

Nu er vaker extreme weersomstandigheden voorkomen, wordt het thema water steeds belangrijker voor de twee ondernemers. Ze willen daarom de samenwerking met het waterschap versterken. Van Hersel hebben hiervoor alvast twee  interessante suggesties. Van Hersel: ”Geef de gebiedsbeheerder de ruimte en de bevoegdheid om snel beslissingen te kunnen nemen. Vooral bij calamiteiten is dat erg belangrijk.” Raaijmakers: “Ik denk aan het realiseren van composteerplekken, in samenwerking met het waterschap. Om zo berm- en slootmaaisel vanuit de omgeving als compost op het land te brengen. Dat zou echt een win-win situatie voor waterschap en ondernemers zijn. Wij kunnen het maaisel namelijk heel goed gebruiken om het organische stofgehalte van de bodem te verbeteren. Hij vervolgt: “Goed waterbeheer is echt een wisselwerking  tussen boer en waterschap. We kunnen veel van elkaar leren. We zijn tenslotte buren en we moeten samen zorgen voor een optimale waterkwaliteit.”

Goede machines voor verantwoord bodem- en waterbeheer

Van Hersel en Raaijmakers zijn beiden bestuurlijk betrokken bij een werktuigencoöperatie. Van Hersel legt uit hoe dit bijdraagt aan goed bodem- en waterbeheer. “Verantwoord omgaan met bodem en water betekent voor mij ook op een goede manier en op het juiste moment het land bewerken. Daar zijn goede machines voor nodig. De werktuigencoöperatie geeft ondernemers toegang tot machines die zorgvuldige bodembewerking mogelijk maken, zoals bijvoorbeeld de Väderstad CrossCutter. Deze grondbewerkingsmachine zorgt ervoor dat groenbemesters makkelijk beschikbaar zijn voor volgteelt. Zo kunnen we spuitmomenten en –middelen verminderen.” Als er wel gespoten moet worden, doseert Raaijmakers de gewasbeschermingsmiddelen zo nauwkeurig mogelijk. Onlangs investeerde hij bovendien in een fytobak. “In dit bassin breken micro-organismen de residuen van de middelen op een natuurlijke manier af. Ik hoef de bak niet uit te spoelen.”

Meer weten over wet- en regelgeving op het gebied van bespuitingen, beregening en bemesting? Klik hier.

Heeft u gevonden wat u zocht?