Plannen Kleine Beerze belangrijke stap richting uitvoering

De projectplannen voor de herinrichting van de Kleine Beerze tussen Middelbeers en Vessem zijn klaar en als ontwerp vastgesteld.  Op 8 september gaf het waterschapbestuur groen licht. Voor het gebiedsproject Levende Beerze is dat een belangrijke stap vooruit richting uitvoering, die gepland staat voor 2021-2022. Op 2 juli vond in Vessem  nog een goedbezochte inloopdag  plaats.

De volgende stap is de inspraakperiode die op 1 oktober ingaat en zes weken duurt. Hieronder leest u hoe dit werkt.

Inspraak van 1 oktober tot en met 11 november 2020

Het gaat om twee ontwerp projectplannen Waterwet Kleine Beerze en bijbehorende besluiten:

  1. Herinrichting Kleine Beerze Traject ‘Dorp aan de Beek’
  2. Herinrichting Kleine Beerze Traject ‘Spekdonken, Molenbroek en Hoogeind’.

Voor beide projectplannen is een m.e.r.-beoordelingsbesluit genomen. Verder is de begrenzing van de kaart Wet ammoniak en veehouderij aangepast, vanwege  de verlegging van de beek bij Vessem. Ook deze besluiten zijn in te zien. We volgen een zogenoemde gecoördineerde procedure.

Plannen en besluiten inzien

Via website van Provincie Noord-Brabant: www.brabant.nl/terinzage. Daar staat ook uitgelegd hoe u eventueel een zienswijze kunt indienen.

Of op werkdagen, tijdens openingstijden op de kantoren van:

  • Waterschap De Dommel, Bosscheweg 56 in Boxtel
  • Gemeente Eersel, Dijk 15 in Eersel
  • Gemeente Oirschot, Deken Frankenstraat 3 in Oirschot
  • Provinciehuis van Noord-Brabant, Brabantlaan 1 in ’s-Hertogenbosch

Kantoorbezoek kan vanwege coronamaatregelen  alleen op afspraak. Belt of mailt u dan eerst met Nicole Abrahams, bereikbaar via 06-28430743 of nabrahams@dommel.nl.

Actueel

Boekpresentatie en onthulling landkunst langs de Kleine beerze op zondag 27 september..

Kempen TV maakte een live videoverslag van het projectgebied en de infodag op 2 juli in Vessem. Kijk de video

Omroep Brabant over de 'kronkels van de Kleine Beerze' en natte natuur in Brabant. Ga naar Omroep Brabant

Projecten en het coronavirus

Onthulling kunstwerk in dal van Kleine Beerze door Martijn Tholen

Infodag en bewonersavonden

Zo'n 50 inwoners kwamen naar de coronaproof georganiseerde infodag op 2 juli in Vessem om te zien wat de plannen rond de Kleine Beerze zijn. Men sprak over het ontwerp en over de maatregelen, die het waterschap samen met de gebiedspartners in 2021-2022 gaat nemen tussen Middelbeers en Vessem. Ook  medewerkers van de gemeenten Eersel en Oirschot en Brabants Landschap gaven uitleg over de verdere landschapsplannen en visies voor dit gebied. Verder was terug te zien hoe de inbreng uit eerdere bijeenkomsten in 2019 in de plannen is verwerkt.

Op 2 oktober 2019 waren bijna 60 enthousiaste inwoners aanwezig bij de 2e schetssessie in zaal De Kerk in  Oostelbeers. Dit was het vervolg op de ook goed bezochte bijeenkomst van 26 juni in Vessem. Na presentaties over de plannen, werd in kleinere groepen doorgepraat over de details van het landschapsplan. Elke groep gaf een aantal aanbevelingen mee. Dit landschapsplan is de basis voor de werkzaamheden in het Beerze beekdal.

    Hoewel de projectplannen al een fase verder zijn, kunt u deze verslagen, landschapsplan en een kaart nog per mail opvragen. Geeft u aan wat u wilt ontvangen?:

    1. Verslag 1e bewonersavond 26 juni 2019 in Vessem
    2. Verslag 2e bewonersavond 2 oktober 2019 in Oostelbeers
    3. Landschapsplan Spekdonken, Molenbroek, Hoogeind
    4. Posters met inrichtingsplan en toekomstbeeld Kleine Beerze
    impressie bewonersavond 26 juni 2019 zaal Gouden Leeuw Vessem

    Contact en nieuwsbrief

    Blijf op de hoogte en meld u aan voor de nieuwsbrief Levende Beerze.

    Heeft u dringende vragen over Levende Beerze-projecten, dan kunt u deze projectleiders benaderen:

    Vragen over wateropgaven, beekherstel en natschade:
    Waterschap De Dommel: Eric Schellekenseschellekens@dommel.nl  +31 (0)411 618 332

    Vragen over landschappelijke, recreatieve opgaven en ondernemend natuurnetwerk:
    Gemeente Eersel: Theo Hendriks, t.hendriks@eersel.nl telefoon +31 (0)497 53 13 00.
    Gemeente Oirschot Rob Voets r.voets@oirschot.nl, telefoon +31 (0)499 58 33 33

    Traject Vessem Kleine Beerze

    Het project

    Hoofddoel van dit project is herstel van de Kleine Beerze over een lengte van 6,7 km tussen Middelbeers en Vessem. Beekherstel betekent hier vooral een meer natuurlijke beek vol stroming en een groter leefgebied voor vissen. En met het oog op klimaatverandering krijgt water meer ruimte.

    De huidige, rechte loop van de Kleine Beerze is te groot voor de hoeveelheid water die erdoor stroomt. Het water stroomt daardoor te traag. De ecologische kwaliteit van de Kleine Beerze moet worden verbeterd. In droge perioden valt de beek op sommige stukken zelfs droog. Op diverse plekken willen we daarom nieuwe meanders (bochten) graven. De oude loop wordt op die plaatsen gedempt.

    De Kleine Beerze geldt als Natura 2000 gebied en krijgt extra bescherming vanwege bijzondere of zeldzame planten en dieren.

    Resultaat

    Door de kronkels en het versmallen van de beek verbetert  de stroomsnelheid en het zuurstofgehalte van het water. En dat is goed voor het leven in en rond het water, voor planten en dieren. Bovendien blijft het water door de extra bochten langer in het gebied, zodat het grondwater weer wordt aangevuld. Dit helpt verdroging tegen te gaan. En in natte perioden worden juist de afvoerpieken verminderd, wat wateroverlast verderop helpt voorkomen.

    Concrete resultaten en doelen:

    opheffen vis barrière 1

    meandering Kleine beerze / beekherstel

    6,7 km

    ruimte voor water / natuurlijke waterberging

    51 hectare
    deltaplan Hoge zandgronden 25,9 hectare
    natte natuurparel 138 hectare
    natuurnetwerk brabant 16,5 hectare
    kaart van deeltraject Dorp aan de Beek en Molenbroek, Spekdonken, Hoogeind

    Aanpak

    De uitvoering van dit project pakken we in delen aan, in overleg en samen met grondeigenaren, buurtbewoners en onze gebiedspartners. Als waterschap zijn we trekker van alles wat met 'water' te maken heeft, dus van het herstel van de Kleine Beerze en aangrenzende natte natuurgebieden. De voorbereiding loopt al een aantal jaren.

    Van noord naar zuid enkele onderdelen van het project (zie de kaart hierboven):

    Middelbeers

    Verscholen in het bosje bij de Hillestraat liggen oude, drooggevallen meanders van de Kleine Beerze. Deze willen we weer uitgraven en aan de beek koppelen. De huidige waterloop blijft behouden, zodat die bij hoge waterstanden als bypass kan werken.

    In dit traject loopt de Kleine Beerze namelijk door een grote natuurlijke zandheuvel (een dekzandrug). Deze werkte vroeger - voor de ruilverkaveling van 1960/1970 - in dit gebied als een soort natuurlijke ‘flessenhals’. Daardoor vonden er in natte tijden veel overstromingen in het Molenbroek en landerijen plaats. Tijdens de ruilverkaveling is het vroegere kleine beekje verbreed naar de huidige grote waterloop. 

    Molenbroek en Spekdonken

    Tussen Vessem en Middelbeers stroomt het water langs de natte natuurgebieden Spekdonken en Molenbroek. Hier komt bijzondere natuur voor die afhankelijk is van voldoende grondwater. Naast het beekherstel nemen we daarom in het project samen met Brabants Landschap enkele eenvoudige maatregelen. Dit heeft ook effect op de (grond)waterstand in omliggende percelen. Verder willen we het Molenbroek als overstromingsvlakte inrichten, zodat het bij extreme regenval als extra tijdelijke wateropvang kan dienen. We geven het water de ruimte. Dat helpt mee om elders wateroverlast te voorkomen.

    Dorp aan de Beek in Vessem

    Gemeente Eersel is leidend voor het gebiedsproces Dorp aan de beek. Dat ligt aan de oostoever van de Kleine Beerze bij de dorpskern van Vessem. In 2018 heeft de gemeente Eersel met de bewoners een landschapsplan opgesteld voor het deeltraject Dorp aan de Beek Vessem. We trekken samen  op in de projecten.

    Samenwerking: Levende Beerze leeft, bruist en werkt

    De plannen rond de Kleine Beerze Middelbeers-Vessem maken onderdeel uit van gebiedsontwikkeling De Levende Beerze. De samenwerkende partijen zijn: Provincie Noord-Brabant, Huis van de Brabantse Kempen, gemeenten Oirschot en Eersel, Brabants Landschap, ZLTO en Waterschap De Dommel.

    Behalve in totaal ruim 8 km beekherstel is er in Vessem het plan voor het ‘Dorp aan de beek’, waarin wonen vlakbij de Beerze centraal staat. Verder worden de wateromstandigheden in de natuurgebieden Landschotse Heide (gereed), Spekdonken en Molenbroek verbeterd. Dat is niet alleen goed voor het behoud en herstel van water en natuur. Het is hier ook goed boeren en er is oog voor recreatie in de Brabantse Kempen. Een gezonde omgeving waar het goed wonen, leven en werken is. Onder de naam ‘Levende Beerze leeft, bruist en werkt’, krijgt het gebied rond de Kleine Beerze daarom de komende jaren extra aandacht in diverse plannen. De organisaties pakken dit gezamenlijk op. Met inwoners, (agrarische) ondernemers en organisaties als Landcoörporatie Dal van de Kleine Beerze worden de verschillende deelplannen opgesteld en uitgevoerd. Rode draad is de Kleine Beerze. Ieder deelplan heeft zijn eigen aanpak en tempo. De bedoeling is een Beerzedal achter te laten, waar ook de volgende generatie trots op kan zijn.

    Het project wordt met gedeeltelijke financiële steun
    van de Provincie Noord-Brabant gerealiseerd.